Shqipëria nënshkruan Artemisin me NASA-n — vendosin të mos shkojnë askund pa u siguruar që nuk ka rrugë
Vendi ynë bëhet i 73-ti në listën e kombeve që "bashkëpunojnë për Hënën dhe Marsin". Prioritet i parë: gjetja e këpucëve të përshtatshme për grushtin e këmbëve.
Burimi: Euronews Albania — 19 shtator 2026 — euronews.al
Sot, në një njoftim që u përhap me shpejtësinë e dritës (por edhe me shpejtësinë e Wi-Fi-ut të Kryeministrisë), Ministria për Evropën dhe Punët e Jashtme bëri të ditur se Shqipëria do të nënshkruajë të hënën Marrëveshjet Artemis me NASA-n — një dokument që, sipas burimeve, përcakton "parime të bashkëpunimit për eksplorimin civil të hapësirës".
Sipas të njëjtave burime, parimi i parë është: askush nuk shkon askund pa u siguruar që ka karburant. I dyti: askush nuk shkon askund pa u siguruar që ka rimbursim. I treti: askush nuk shkon askund pa i folur mirë një komisioni.
"Ne kemi shumë pak rrugë për në Hënë, por kemi shumë prita." — Një zëdhënës që preferon të mbetet anonim, nga selia ku bëhen komunikatat për shtyp pa u lexuar nga shtypi
Një ceremoni, tre fjalime, zero raketa
Ceremonia e nënshkrimit do të zhvillohet në selinë e NASA-s, ku ministri për Evropën dhe Punët e Jashtme dhe ambasadori ynë do të ulen në karrige të bardha. Drejtues i ceremonisë do të jetë zëvendësadministratori i NASA-s, Matt Anderson, i cili, sipas parashikimeve tona, do të thotë "Welcome" dhe "Thank you" — të dyja në anglisht.
Prania e Shqipërisë në listën e 73 vendeve pritet të shoqërohet me një sallatë të vogël diplomatike: çfarë do të thotë saktësisht "eksplorim paqësor i hapësirës" për një vend ku turizmi vendor ende nuk ka eksploruar Bregun e Divjakës. Pyetja mbetet: a do të ketë Shqipëria astronautë, apo vetëm astronautë turistikë me selfie në Cape Canaveral?
Në fakt, dokumenti nuk kërkon ndërtim satelitësh apo programi kombëtar hapësinor — vetëm nënshkrimin. Nënshkrimi, sipas të gjitha gjasave, do të jetë aktiviteti më i rëndësishëm i kësaj marrëveshjeje për Shqipërinë. Pas tij vijnë fotot. Pas fotove vijnë deklaratat. Pas deklaratave vjen gjumi.
Sfida më e madhe e kësaj marrëveshjeje nuk është teknologjia, por buxheti: NASA-ja ka 25 miliardë dollarë, Shqipëria ka gjithë buxhetin e 1+1=3 (i cili është tre euro). Për këtë arsye, kontributi ynë pritet të jetë "diplomatik, kulturor dhe sentimental" — pra, do të dërgojmë një pikturë me yje, dy veshje kombëtare dhe një CD me muzikë të Ardit Gjebreas.
Sipas burimeve të tjera (që gjithashtu preferojnë anonimitetin), vendi ynë ka kohë që synon një vend në një nismë të madhe ndërkombëtare — kjo është hera e parë që ia del. E ardhmja: pritjet janë shumësipër, rezultatet pakënëpër. Por, siç thonë diplomatët: "Në hapësirë, gjithçka varet nga këndi i shtrirjes së antenës."